طرح درس كليات خمس

نگارش:فاطمه رحيمي
کلیات خمس
فعا لیت های قبل از تدریس درس کلیات خمس 10 دقیقه
وسایل مورد نیاز
چند بطری یک شکل ویک اندازه – بطری آب –بطری سرکه سفید - بطری الکل سفید - بطری آب شور که بر چسب موجود بر روی هر بطری ، محتویات آن را نشان دهد
برای تعریف اشیاء بازشناسی آنها از یکدیگرچه باید کرد منطقی این کار را به کمک ذهن خود انجام می دهد یعنی شی را نمی تواند به اجزای خارجی وکوچک تقسیم کند بلکه این کار را در ذهن خود باتقسیم آن به اجزای ذهنی انجام می دهد .
فرض کنید وارد فروشگاهی شده اید که در آن جعبه هایی هم رنگ وهم اندازه وجود دارد و داخل هر جعبه وسیله ای است به دلیل تشابه ویکسانی بین جعبه ها نمی توان کالای مورد نیاز خود را جست پس روی هر کدام بر چسبی یا تصویری ازشی داخل جعبه است با توجه به جعبه ها می توانیم به وجود کالا ها وبا بر چسب به نوع کالا پی ببریم واین تشابه و تفاوت با یک وجه عام ویک وجه خاص می تواند مارا به شناخت شی مورد نظر یاری کند .
البته در سطح وسیع تر تعریف از هر شی وشناسایی جزییات شی مورد نظر نیاز به اطلاعات علمی کافی دارد برای دست یافتن به تعریف مناسب ومنطقی می توان چنین عمل کرد . ابتدا از بعضی دانش آموزان درباره اشیا و واقعیات پیرامون سوال می پرسیم
سوال از هستی یا وجود شی ؟
سوال از چیستی یا ذات شی ؟ به طورمثل به بطری ها اشاره می کنیم آیا آنجا چیزی هست در پاسخ می گویند آری هست . ودر مورد هر بطری پاسخ یکسان است . سپس می پرسیم داخل آن چیست ؟پاسخ ها متفاوت است در یکی آب در دیگری سرکه سفید ودیگری الکل سفید . در اینجا ماهیت یا ذات شی را بیان کرده اند که هر ماهیتی با ماهیت دیگر تفاوت دارد . اکنون این ماهیت را در ذهن می توانیم به اجزایی تقسیم کنیم به طور مثال آب ؛ مایعی شفاف ؛زلال ؛بی رنگ وبی بو است اما اگر کمی نمک ویا خاک به آن اضافه کنیم کدر وشور می شود اگر دقت کنیم آن اجزایی که آب از اول داشت نمی توان از آب جدا کرد اگر مایع یا زلال بودن را از آن جدا کنیم دیگر آب نخواهیم داشت چنین اجزایی راذاتی می گویند اما کد ر وشور بودن ازاجزایی است که اگردر آب نباشد هم هیچ تأثیری در ذات وماهیت آن نخواهد داشت و همچنان قوام و هویت خود را حفظ می کند پس این اجزا را عرضی می نامیم با کمک دانش آموزان چندین مثال دیگر مطرح می کنیم
هدف های کلی درسی ورفتاری
دانش پژوه باید با اهمیت تحلیل ذ هنی وتعریف درست اشیاءآشنا شود او باید نگاه خود را از ظواهر به عمق اشیاءنفوذ دهد وارتباطوهماهنگی دقیق بین اشیاءرا دریا بد .
با توجه به امکانات موجود وشرایط محدود وبا کمک پرسش وپاسخ می توان به تفهیم درس کمک کرد
ارزشیابی ورودی 10 دقیقه
برای نیل به این اهداف بایستی پرسش هایی ا ز مطالب گذ شته طرح شود مثل نسبت های دو کلی عام و خاص وتصورات کلی و جزیی معرف وحجت ودر تمام مدت پرسش وپاسخ سعی شود هدفهای کلی درسی در نظر گرفته شود
آماده سازی 20 دقیقه
منطقی برای ارائه تعریف ماهیت را به اجزایی تقسیم می کند که برخی جزو ذات آن هستند وجدایی آنها از ماهیت غیر ممکن است وبرخی خارج ازذات آن هستند وجدایی آنها ازماهیت ممکن است پس برای هر جزئی نامی مگذارد به طور مثال آب را به اجزایی ذاتی مثل مایع شفاف زلال بیرنگ بی بو تقسیم می کند . اگر دقت کنیم سرکه و الکل هم مایع شفاف هستند پس این جزءعام مشترک در هر سه مورد را «جنس »می نامد اما الکل و سرکه سفید دارای بووطعم هستند پس بی مزه وبی بو بودن را جزءاختصاصی آب دانسته و آن را « فصل » می نامد
سپس مثال های دیگری آورده می شود مثل انسان ؛ نوع انسان دارای یک جزءعام و کلی است که با حیوانات دیگر مشترک است وآن «حیوان » است حیوان جنس آن محسوب می شود اما امتیاز انسان با سایر حیوانات «ناطق» بودن یا عاقل بودن اوست سیاهپوست و سفید پوست بودن انسان جزو ماهیت وذات او نیست چون جدایی آن امکان پذیر است وازطرفی حیوانات و اشیاءهم دارای رنگ هستند پس این «عرض عام » انسان محسوب می شود اما تعجب و خندیدن مخصوص انسان است و جزء ماهیت و ذات او نیست پس « عرض خاص » محسوب می شود .
به این ترتیب کلیات پنج گانه شناخته می شوند . 1- نوع یا همان ماهیت 2- جنس 3- فصل 4- عرض عام 5- عرض خاص
ارائه درس جدید 35 دقیقه
اکنون به تبیین و توضیح هر یک از کلیات پرداخته می شود . گاهی از کنار چمنزاری عبور می کنیم حیوانی را در حال چریدن می بینیم می پرسیم آن چیست ؟ آنچه در پاسخ می گوییم نوع یا ماهیت آن است . مثل : است هست . گاو و گوسفند هم حیوان هستند اما اسب شیهه کشنده است و این دو حیوان اینگونه نیستند پس نوع از اقسام کلی و تمام ذات حیوان را شامل می شود که در اسب های دیگر هم حقیقت واحدی دارد . اما نوع گوسفند دارای خصوصات و ویژگی هایی دیگری است پس نوع « کلی ذاتی است که افراد دارای حقیقت و ماهیت یکسان را شامل می شود و حیوان بودن که امری مشترک و عام بین اسب و گاو و گوسفند و ... است بر ما هیات و حقایق مختلف صدق می کند و آن را جسم می نامیم جنس هم جزو ذات نوع است پس جنس « کلی ذاتی است که بر افراد و ماهیات مختلف اشاره می کند . »
به بطری اشاره می کنیم مایع درون این بطری ها جنس آنها محسوب می شود اما طعم و بوی سرکه و الکل سفید فصل آن و وجه تفاوتش است پس فصل هم از اجزای ذاتی و « کلی ذاتی است که موجب امتیاز و تفاوت یک ماهیت از ماهیت دیگر می شود .
گل آلود و شور بودن که جزو ماهیت و ذات آب نیست و عرض عام نام دارد می تواند در انواع دیگر مثل غذاها و .... وجود داشته باشد پس عرض عام « کلی عرضی است که شامل چند نوع یا ماهیت شود .
خندیدن و متعجب شدن جزو ذات و ماهیت انسان نیست و سایر حیوانات هم این ویژگی را ندارند و عرض خاص « کلی عرضی است که اختصاص به یک ماهیت دارد » .
اکنون می توان با رسم یک نمودار سلسله مراتب انواع و اجناس و فصول را در مورد انسان نشان داد و دریافت که بین موجودات جهان رابطه و هماهنگی وجود دارد و با در نظر گرفتن این هماهنگی و ارتباط می توان تعاریف درستی از هر کدام ارائه داد .
انسان در پایین ترین مرتبه این سلسله قرار دارد پس از نظر ذاتیات نمی توان آن را تقسیم کرد و اگر انسان ها را بخواهیم تقسیم کنیم از نظر رنگ و نژاد و زبان که خصوصیات عرضی و خارج ذات هستند تقسیم می کنیم پس انسان را نوع الانواع یا نوع حقیقی یا نوع سافل می نامیم هر نوعی که قابل تقسیم از نظر ذات نباشد نوع الانواع نام دارد به طور مثال حیوان ، نوع الانواع نیست چون از نظر ذاتی به انواع انسان ها و حیوانات دیگر تقسیم می شود .
برای تعریف انسان از سایر حیوانات می توانیم جز و عام و مشترک انسان و حیوانات دیگر را در نظر بگیریم و آن « حیوان بود » است پس « حیوان » جنس انسان است و تفاوت انسان از سایر حیوانات به « ناطق بودن » آن است .
انسان حیوان ناطق
برای تعریف حیوان هم باید جزئی مشترک و عام برای آن و سایر گیاهان در نظر بگیریم و آن « جسم نامی » است . جسم نامی ، جنس حیوان و گیاه است و تفاوت و فصل این دو « حساس بودن حیوان » است .
حیوان جسم نامی حساس
اما جسم نامی هم جنسی دارد که شامل هم جسم نامی و هم جسم غیر نامی می شود و آن جسم است و تفاوت اجسام نامی و جمادات یا غیر نامی در رشد و نمو داشتن اجسام نامی است .
جسم هم دارای جنسی است که هم شامل جسم و هم شامل غیر اجسام که مجردات هستند می شود و آن ، جوهر است و تفاوت اجسام و مجردات در بعد و امتداد داشتن اجسام است .
جنس عالی – جوهر
نوع عالی – جنس قریب جسم نامی – جنس بعید انسان جسم فصل مجردات
بعد و امتداد
نوع متوسط – جنس قریب انسان – جنس بعید انسان جسم نامی فصل جسم غیر نامی یا جمادات
رشد و نمو
نوع متوسط – جنس قریب حیوان فصل گیاهان
حساس
نوع الانواع انسان فصل اسب ، گاو ، گوسفند
ناطق
فعالیت های تکمیلی 10 دقیقه
در این سلسله مراتب ، حیوان بلافاصله بالای انسان قرار گرفته و مستقیماً شامل انسان و سایر حیوانات می شود پس آن را « جنس قریب » می نامند . جنس قریب آن است که بلافاصله بالای نوع قرار گرفته و جسم نامی نسبت به حیوان ، جنس قریب و جسم نسبت به جسم نامی و جوهر نسبت به جسم ، جنس قریب است اما جسم بودن و نامی بودن هم جزو ذات انسان و مشترک بین انسان و حیوان و گیاهان است و جسم نامی بلافاصله بالای نوع انسان قرار نگرفته پس « جنس بعید » نام دارد .
جنس بعید آن جنسی است که مستقیماً به آن نوع و انواع مقابلش تقسیم نشود و دورتر از آن قرار گرفته پس جوهر و جسم و جسم نامی ، جنس بعید انسان هستند .
از آنجا که حیوان و جسم نامی هم دارای جزء عام و خاص یعنی جنس و فصلی می باشند که با آن تعریف می شوند و بین بالاترین نوع و پایین ترین نوع قرار گرفته اند پس « نوع متوسط » نام دارند . نوع متوسط بین نوع عالی و نوع سافل قرار دارد .
اما جسم « نوع عالی » است زیرا جوهر که بالای آن قرار گرفته نوع محسوب نمی شود و بالای آن جنسی نیست که این جوهر نوع آن محسوب شود مثلاً انسان و اسب از انواع حیوان هستند و حیوان و گیاه از انواع جسم نامی هستند و جوهر را جنس عالی یا جنس الاجناس می نامند زیرا بالای آن دیگر جنسی نیست و شامل همه انواع مادون خودش می شود .
در این سلسله مراتب می توان رابطه مفهوم و مصداق را به خوبی نشان داد مفهوم جوهر دارای انواع و افراد و مصادیق زیادی است اگر به آن مفهوم اضافه شود از مصادیق آن کم می شود مثلاً جوهر جسمانی نامی ، شامل غیر نامی و مجردات نمی شود و در مورد مفهوم انسان که از همه مفهومش بیشتر و مصداقش کمتر است .
جوهر + جسم + نامی + حساس + ناطق مصداق کم
مفهوم انسان
و جوهر مصداق زیاد
مفهوم کم
ارزشیابی پایانی 5 دقیقه
در پایان می توان از دانش آموزان سوالات متنوعی درباره مباحث درس پرسید و پاسخ های آن ها را تکمیل و تصیح کرد و سپس از آنها خواسته شود اگر در منزل رایانه دارند با باز کردن پوشه هایی انسان / حیوان / جسم نامی / جسم / جوهر را تکرار کنند و در هر پوشه ویژگی های هر کلی را بنویسند و با این ساختار نموداری بهتر می توانند درس را فرا بگیرند . با ذکر چند تمرین در جلسه بعد آموخته های آنها را دریافت . 1- چند نوع مثال بزنند و جنس و فصل آن را ذکر کنند . 2- تجربه خود را در باز کردن پوشه های حاوی اطلاعات در رایانه به دیگران منتقل کنند . 3- چند نمودار برای نشان دادن کلیات خمس رسم کنند .
در جلسه بعد با توجه به شرایط موجود می توان دانش آموزان را به اتاق رایانه برد و در آنجا آیکن نصب شده از قبل در صفحه نمایش به نام جوهر را باز کرد و اطلاعاتی که قبلاً وارد شده مرور کرد سپس وارد فایل جسم و بعد جسم نامی و حیوان و انسان می شویم و اطلاعات را مقایسه می کنیم .

امر به معروف و نهي از منكر

نگارش:فاطمه رحيمي
]قل للمومنین یغضوا من ابصار هم و یحفظوا فروجهم ذلک ازکی لهم ان الله خبیر بما یصنعون[ «30 نور»
] قل للمؤمنات یغضضن من ابصارهن و یحفظن فروجهنّ و لا یبدین زینتهنّ الا ما ظهر منها[ «31 نور»
فرزندم نگاه خود را از نامحرم دور کن تا دلت محل تابش پاکی‌ها باشد و تیر هوس آن را مجروح نسازد آیا انسان عاقل به زخمی شدن خودش کمک می‌نماید!
فرزندم هر انسانی حریمی دارد که حفظ شخصیت او در گرو حفظ حریمش است حریم زن حفظ حجاب و حریم مرد نیز داشتن پوشش مناسب ‌شأن اوست!
دخترم زینت آلات خود را از نامحرمان بپوشان زیرا که زینت حقیقی تو همان حفظ حریم انسانی توست و این ابزار نباید مایه غرور و مباهات تو شود زیرا جستن زیبایی و زینت خود در آن ابزار به معنای راضی نبودن به شخصیت انسانی خودت است!
خداوند در سوره احزاب آیه 59 نیز خطاب به پیامبر فرموده است که برای خود زنان بهتر است که خود را با پوشش مناسب بپوشانند.
]و انزلنا من السماء ماء طهورا[ (48 فرقان)
]ان الله یحب التوابین و یحب المتطهرین[ (222 بقره)
فرزندم به مسلمانی خود افتخار کن! اسلام دین پاکی‌ها، طهارت و خوبی‌هاست تعالیم بسیاری درباره آداب مسواک زدن، خوشبویی، طهارت و شستن، وضو و پاکی لباس و مکان دارد به آنها عمل کن و آنگاه خود را صد چندان زیبا می‌بینی.
]ای کسانی که ایمان آورده‌اید خود و خانواده خود را از آتشی که آتشگیر‌ه‌اش مردم و سنگها هستند نگه دارید... [(تحریم 16)
فرزندم آیا دوست داری خود را در میان آتش اندازی یا آتش مهیبی در اطراف خود ایجاد کنی که هیچ راهی برای خاموشی آن نیست! پس از نگاه شهوت آلود و روابط نامشروع با نامحرم دوری گزین که فسادش آتشی به جانت خواهد کشید.
امام صادق (ع) در این مورد می‌فرمایند: باید به انجام آن چه خدا فرمان داده است فرمان دهی و از آن چه خدا منع نموده است منع کنی. اگر از تو اطاعت کردند آنان را از آتش خود حفظ کرده‌ای و اگر نافرمانیت کردند تو وظیفه‌ات را انجام داده‌ای. میزان الحکمه . ج 6 (2688)
دخترم آیا دوست داری به پا کننده آتش باشی که دامنش خودت و جامعه‌ات را بگیرد پس با نرمش زنانه سخن مگو و قلب و روح خودت و دیگری را آلوده مساز.
امام صادق (ع) از قول پیامبر خدا (ص) می‌فرمایند: گناه را اگر بنده پنهانی انجام دهد جز به گناهکار زیان نمی‌زند اما اگر آشکارا انجام دهد و کسی به او اعتراض نکند زیانش به همگان می‌رسد. میزان الحکمه (2694)
]عاشرو هن بالمعروف[ (19 نساء)
]لاخیر فی کثیر من نجواهم الامن امر بصدقه او معروف[ ( 114 نساء)
فرزندم درباره دیگران به نیکی سخن بگو چنانچه دوست داری آنان درباره تو اینگونه سخن بگویند.
قرآن کریم ]گفت من با کار شما دشمنم [ (شعراء 168)
امام علی (ع) هر که به کردار عده‌ای راضی باشد مانند کسی است که همراه آنان آن کار را انجام داده باشد و هر کسی به کردار باطلی دست زند او را دو گناه باشد گناه به جا آوردن آن و گناه راضی بودن به آن .
امام جواد (ع) هر کس کار زشتی را نیک شمارد در آن شریک باشد. میزان الحکمه (2695)
فرزندم اگر پاکی و زیبایی دینت را تجربه کرده‌ای نباید زشتی‌ها تو را مدهوش سازد تجمل‌پرستی، مدپرستی، احساس حقارت و کمبود شروع بیماری بسیار خطرناکی است که نتیجه‌ای جز افسردگی و پوچی ندارد چرا خود را شریک چیزی می‌سازی که عاقبت خوبی ندارد.
]ای کسانی که ایمان آورده‌اید چرا می گویید آن چه را که خود عمل نمی‌کنید[ (صف 2)
امام علی (ع) می‌فرمایند: به آن چه فرمان می‌دهی خود بیش از همه عمل کن و از آن چه باز می‌داری خود بیش از همه خودداری کن. میزان الحکمه (12772)
فرزندم اگر معروفی را به تو یادآوری نمودند و خود گوینده عامل به آن عمل نبود نباید امتناع ورزی زیرا چه بسا ظرفیت وجودی تو مناسب پذیرش و عمل به آن است و تو از او شایسته‌تر به انجام آن عمل هستی.
زیرا پیامبر خدا در جای دیگر می‌فرمایند: به خوبی فرمان دهید گرچه خود بدان عمل نکنید و از زشتکاری بازدارید هر چند خودتان از همه آنها اجتناب نکنید. (میزان الحکمه 12776)
]ان الصلاه تنهی عن الفحشاء و المنکر [ (عنکبوت 45)
فرزندم نماز را بپای دار! آیا دوست داری در خانه‌ای زندگی کنی که بر ستون استوار نباشد و یا خانه‌ات را بر جایی که سیلاب می‌گذرد بنا نمایی. براستی که نماز تو را از هر گونه زشتی و بدی باز می‌دارد چه پیشگیری بهتر از این که از انجام معصیت دور باشی تا در گرداب هلاکت گرفتار نشوی!
هر گاه برای انجام نماز می‌شتابی چندین خیر و نیکی توأم با یکدیگر شامل حالت می‌شود حضور در پیشگاه معشوق و معبود حقیقی، راز و نیاز با وجودی که بهترین خیرخواه و دلسوز توست، حفظ پاکی و طهارت جسم و مکان، و اگر جماعت باشد پیوند برادری و برابری ایمانی با همنوعان و رسیدگی به حال ضعیفان و هزاران فضیلت دیگر! آیا کدام عمل بهتر است جز این است عملی که انجامش این همه خوبی به دنبال داشته باشد!
فرزندم در هنگام روبه رو شدن با گنهکاران با آنان گشاده رو مباشید.
قرآن کریم می‌فرماید ]و چون ببینی که در آیات ما از روی عناد گفتگو می‌کنند از آنها رویگردان شو تا به سخنی جز آن بپردازند و اگر شیطان تو را به فراموشی افکند چون به یادت آمد با آن مردم ستمکار منشین.[ (انعام 68)
خدای عزوجل به ایوب فرمود آیا می‌دانی گناه تو نزد من چه بود که گرفتارت ساختم؟ عرض کرد: پروردگارا، نه فرمود: زیرا تو نزد فرعون رفتی و دو کلمه به چرب زبانی سخن گفتی. (میزان الحکمه 12807)
فرزندم گمان نکن که عدم شرکت در محافل و مجالس لهو و لعب تو را از نعمت بسیار محروم کرده است زیرا شرکت در آن مجالس نعمت خوبی‌ها و پاکی‌ها را از تو سلب خواهد کرد لذت جسمانی و مادی موقتی تنها ثمره‌اش پریشان حالی و احساس پوچی و عادت به گناه و زشتی است چرا قدم در بیابانی می‌گذاری که شخصیت واقعی خودت را گم نمایی و سالیان متمادی گمگشته و سرگردان باشی.
فرزندم وقتی کتابی مانند قرآن و پیامبری مانند محمد (ص) را داری به آن مباهات کن با عشق و نشاط به تعالیمشان عمل کن آیا جز خیر و نیکی و صلاح تو را می‌خواهند اگر اهل اندیشه باشی درک می‌کنی که بهترین و پربارترین لحظات زندگی زمان تلاوت آیات قرآن و عمل به تعالیم خدا و پیامبر (ص) و ائمه اطهار علیهم السلام است زیرا مسلماً دین اسلام جز خوبی و زیبایی چیزی ندارد.
آنچه در وجوب امر به معروف و نهی از منکر شرط نیست.
به پیامبر خدا (ص) عرض شد: ما تنها به چیزهایی امر و نهی می‌کنیم که خودمان به طور کامل آنها را رعایت کنیم حضرت فرمود: نه، بلکه به خوبی‌ها فرمان دهید هر چند خودتان به همه آنها عمل نکنید و از زشتی‌ها بازدارید، گرچه خود از همه آنها خودداری نورزید. (میزان الحکمه 12779)
کمترین مرتبه نهی از منکر
پیامبر خدا (ص) فرمود: هر یک از شما منکری را دید و با دست خود آن را تغییر داد، وظیفه‌اش را انجام داده است و کسیکه نتواند با دستش آن را تغییر دهد و با زبانش تغییر داد وظیفه‌اش را انجام داده است و کسیکه نتواند با دست و زبانش تغییر دهد و در قلبش آن را انکار کند وظیفه‌اش را انجام داده است و این ضعیف‌ترین مرحله ایمان می‌باشد. (میزان الحکمه 12781)
مردی سخنرانی امام علی (ع) را قطع کرد و پرسید: از مرده در میان زندگان برای ما سخن بگو. حضرت فرمود: کسیکه منکر را با قلب و زبان و دستش انکار کند همه خصلت‌های نیک را به چنگ آورده است و کسیکه منکر را با قلب و زبانش انکار کند و با دست در صدد تغییرش برنیاید دو خصلت نیک را به دست آورده است و کسیکه منکر را با قلبش انکار کند و با زبان و دست خود به منکر کاری نداشته باشد او مرده‌ای است در میان زندگان. (میزان الحکمه 12782)
فرزندم! اسلام نگفته از نیکویی‌هایی خوردن و آشامیدن بپرهیزید و نیز در جایی نیاورده که زیبا نپوشید و زیبا سخن نگویید و از زینت آلات استفاده نکنید بلکه اسلام فرموده است: چنان از مواهب دنیوی استفاده کنید که مایه فساد و تباهی شما و دیگران نشود آیا اگر برکه‌ای آب گوارا در جلو روی شما و یا مردابی متعفن پشت سر شما باشد به سوی کدامیک می‌روید.
فرزندم با مادر و پدرت تندی نکن امام صادق (ع) به فردی که به مادرش تندی نموده است فرمودند مگر نمی‌دانی که شکم مادرت منزل تو بود؟ دامان مادرت گهواره تو و شیر مادر غذای تو؟ پس با او خشن مباش.
امام علی (ع) فرمودند: بسا گفتار که اثرش بیشتر است از حمله نمودن و برجستن، مراد این است که بسا شخصی خردمند به گفتار کاری انجام می‌دهد که به شمشیر و کنک انجام نگیرد زیرا اثر گفتار بیشتر خواهد بود. حکمت (365)
امام علی (ع) فرمودند: دنیا (به زینت و آرایش خود) فریب می‌دهد و (به بلا و گرفتاری‌هایش) زیان می‌رساند و (به سرعت و شتاب) می‌گذرد (از آنها جدایی می‌نماید) خداوند سبحان (بر اثر حقارت و پستی دنیا) راضی نگشت که آن را پاداش دوستان خود و کیفر دشمنانش قرار دهد .... (حکمت 407)




ای غزالی گریزم از یاری که اگر بد کنم نکو گوید
مخلص آن شوم که عیبم را همچو آینه رو به رو گوید
نه که چون شانه با هزاران زبان پشت سر رفته، مو به مو گوید
امر به معروف، نشانه عشق انسان به مکتب است
نشانه علاقه انسان به سلامت جامعه است
نشانه فطرت بیدار جامعه است.
اگر می‌خواهید امر به معروف و نهی از منکر شما تأثیری جدی داشته باشید خود در انجام آن پیشی گیرید امام علی (ع) می‌فرمایند: ای مردم به خدا سوگند شما را به طاعتی تشویق نمی‌کنم مگر قبل از شما به آن پیشی گیرم.
برگرفته از اینترنت

منـابع
- قرآن کریم
- نهج البلاغه فیض الاسلام
- میزان الحکمه حجت الاسلام محمدمحمدی ری شهری، ترجمه حمیدرضا شیخی
- اینترنت (مقالات امر به معروف و نهی از منکر)